OKUL ALIŞVERİŞİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR


Uzman Doktor Alp Tunç - Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı 15.10.2019

Yaz tatili bitti ve okulların açılma zamanı geldi çattı. Bu dönemde aileler ve çocuklar kırtasiye alışverişi için koşuşturmaya başladı. Kırtasiye ürünlerini seçerken güzellikleri kadar ürünlerin sağlıklı olması büyük önem taşır. Belli standartlara uymayan ürünler çocuklarımızın sağlığı açısından büyük risk oluşturur. Özellikle merdiven altı ürün diye tabir edilen ürünler, çocuklarımızın sağlığına gerek akut dönemde gerekse uzun dönemde ciddi zararlar verebilmektedir.

OKUL ALIŞVERİŞİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR

Kırtasiye ürünü seçimi

Çocuklarımız için alınacak ürünleri seçerken, TSE ve CE standartlarına uygun olması büyük önem taşıyor. TSE Türkiye’deki ürünlerin minimum standartını belirlerken, CE standartlarına Avrupa Birliği sınırları içerisindeki standartları belirler.

Çocuklarımız için alacağımız ürünlerin AZO BOYAR MADDELER içermemesi önemlidir. Azo boyar maddeler içerisindeki arilamin nedeni ile kanserojen etki gösterir. Bu maddeler okul çantası, beslenme çantası, suluklar ve bazı kırtasiye malzemelerinde renklendirici olarak kullanılır ve bazen terli elle dokunmak dahi vücuda geçmesi için yeterli olur. Çocuklar, bu boya maddeleri kullanılarak renklendirilmiş ürünlere dokunduktan sonra ellerini ağızlarına götürmeleri veya eşyanın direk ağza götürülmesi sonucunda bu maddeleri vücutlarına alabilirler. (TSE standartlarından TS EN 14362 standardı, bu hususu düzenler )

Yine plastik araç gereçlere esneklik kazandırmak, birçok ürünün güzel kokmasını sağlamak için kullanılan FİTALATLAR çocukların hormonal aktivitesini bozmakta ve çocukların karaciğerlerine zarar vermektedir. Özellikle güzel kokan ürünler, fitalat içermesi açısından daha riskli ürünlerdir. Kokulu silgiler çocuklarda bağımlılığa neden olabilirler. Uzun süre maruz kalma çocuklarda hormonal aktivitede bozukluğa, kansere yol açabilir. Kullanılan ürünlerin, Fitalat içermemesi hususunu düzenleyen TS EN 14372 Standardına uygun olması çocuklarımızın sağlığı için büyük önem taşır.

Kırtasiye ürünü seçilirken, ürünün kolayca alevlenip, yanmayan bir ürün olması önemlidir. Ateşe dayanıklı ürün seçini yaşanması muhtemel kazaların önüne geçecektir(TS EN 71-2). Kırtasiye ürünlerinde hurda metallerin kullanımı maliyeti düşürmektedir.Fakat bu metallerin kullanımı, ürünlerdeki alüminyum, baryum, arsenik gibi ağır metallerin miktarını artırmaktadır. Ağır metallerle temas eden çocuklarda ileride ciddi sağlık problemleri oluşmaktadır(TS EN 71-3 standartı). Yapıştırıcı satın alınırken, yapıştırıcı ürünün solvent içermeyen, uçucu madde içermeyen bir yapıştırıcı olması çok önemlidir. Yine çocuklarımızın sağlığı için sulu ve kuru boyaların, solvent içermemesi gerekmektedir. Kırtasiye ürünü satın alırken güvenlik açısından çocuğun yaşına uygun ürün seçilmesi önemlidir. Makasların küt uçlu olması, boya fırçalarının sağlam olması gerekmektedir. Yaşına ve güvenlik kurallarına uygun olmayan ürünler, hayati tehlike oluşturabilir.

Alınan kırtasiye ürününün TSE ve CE standartlarına uygun olması yukarıda yazdığım özellikleri taşıdığı anlamına gelir. Bu nedenden dolayı TSE ve CE standartlarına uygun ürün almak, merdivealtı ürünlerden uzak durmak büyük önem taşımaktadır.

Okul çantası seçimi

Okul çantası okul alışverişinde alacağınız en önemli eşyadır. Çocuklara zarar vermeyecek maddelerden yapılmış olması dışında çantanın taşıyacağı fiziki özellikler de önemlidir.

  • Çanta askıları: Çantanın askılarının çocuğun omuzuna baskı yapmaması önemlidir. Bunun için askılarının kalın, pedli ve simetrik olması önemlidir. Omuza baskı yapan çantalar kolun dolaşımını bozarak ve sinirlere baskı yaparak ağrılara, uyuşmaya neden olabilir. Çocuğun çantayı taşırken her iki askısını takması omurgada eğrilik olmaması, kaslarda ağrı olmaması açısından önemlidir. Askılar, çanta belin 5 cm üstünde olacak şekilde ayarlanmalıdır.
  • Çantanın bel bölgesi: Bel bölgesi yastıkla desteklenen çantalar, ağırlığı doğru şekilde dağıtır. çantanın bele tam oturmasını sağlar. Çocuğun düz durarak omurgasında da eğrilik oluşmasını engeller. Bel kayışı olan çantalar yükün daha eşit dağılmasını sağlar.
  • Çantanın ağırlığı: Çantanın çok ağır olmaması önemlidir. Çocuklarda 6-14 yaş arası dönem çocuğun kemik gelişinin en hızlı olduğu dönemdir. bu dönemde çok ağır yükler taşımak, çocuğun kemik gelişimini bozacaktır. Ortalama olarak çocuğun ağırlığının % 10 u ile % 15 ini geçmemelidir. Bu ilkokul çocuklarında 3-5 kg ortaokul çocuklarında 5-7 kilogramı geçmemesi anlamına gelir.
  • Sırt pedi: Sırt pedinin kalın olması, çanta içerisindeki batıcı maddelerin çocuğa zarar vermesini engelleyecektir.
  • Çantanın tekerlekleri: Çantanın tekerlekli olması düz ve rampalı yollarda yükün taşınması açısından konfor sağlayacaktır.
  • Çantayı kullanırken en ağır kitapların en dış göze yerleştirilmesi dengeyi sağlamaya yardımcı olacaktır. Unutmamalıyız ki çocuklarda çantanın yanlış kullanımı yorgunluğa ve kas ağrılarına neden olup, derslerde başarısızlığa yol açabilecektir.

Tüm çocuklarıma sağlık ve başarı dolu bir eğitim, öğretim yılı dilerim.

Paylaş: